Najważniejsze informacje w skrócie:

  • CETA UE–Kanada: stosowana tymczasowo od , zniosła lub obniżyła niemal wszystkie cła.
  • Umowa Kanada–Zjednoczone Królestwo: obowiązuje od i zachowała większość korzyści handlowych sprzed Brexitu.
  • Reguły pochodzenia: preferencje taryfowe nie są przyznawane automatycznie. Towary muszą spełniać kryteria danej umowy.
  • Nowości w 2026 r.: negocjacje dotyczące handlu cyfrowego UE–Kanada postępują, a CPTPP daje dodatkową możliwość w wymianie handlowej między Kanadą a Zjednoczonym Królestwem.

Umowy handlowe pozwalają przedsiębiorstwom obniżyć cła i ułatwić wymianę międzynarodową. Ich zalety nie zawsze są jednak w pełni wykorzystywane, zwłaszcza gdy reguły pochodzenia i formalności celne nie są dobrze opanowane.

Na szczególną uwagę zasługują dwie umowy: Kompleksowa umowa gospodarczo-handlowa (CETA) między Kanadą a Unią Europejską oraz Umowa o ciągłości handlowej między Kanadą a Zjednoczonym Królestwem.

Jakie korzyści przynoszą, jakie warunki należy spełnić i o jakich zmianach przedsiębiorstwa powinny wiedzieć w 2026 r.?

CETA: jakie korzyści dla przedsiębiorstw europejskich?

Kompleksowa umowa gospodarczo-handlowa, czyli CETA (Comprehensive Economic and Trade Agreement w języku angielskim), reguluje wymianę handlową między Kanadą a Unią Europejską1.

Jej celem jest ułatwienie handlu poprzez obniżenie ceł i ograniczenie niektórych barier w wymianie handlowej.

Jakie są główne korzyści wynikające z CETA?

Główne korzyści wynikające z CETA dla przedsiębiorstw
Korzyść Znaczenie dla przedsiębiorstw
Obniżenie ceł Możliwe zmniejszenie kosztów importu i eksportu
Ułatwienia w handlu Procedury i współpraca celna uregulowane w umowie
Dostęp do rynków Możliwości handlowe w sektorach objętych umową
Ochrona niektórych oznaczeń geograficznych Ochrona wskazanych produktów europejskich
Dostęp do zamówień publicznych Dodatkowe możliwości dla kwalifikujących się przedsiębiorstw

Według Komisji Europejskiej w 2024 r. zniesione było 99 % linii taryfowych2. Aby korzystać z preferencji taryfowych, towary muszą jednak spełniać warunki przewidziane w umowie.

Dlaczego CETA nadal nie jest w pełni wykorzystywana?

Wskaźnik wykorzystania preferencji taryfowych w eksporcie z Unii Europejskiej do Kanady wzrósł z 38,7 % w 2018 r. do 63,2 % w 2024 r.

Wzrost ten pokazuje, że przedsiębiorstwa coraz częściej korzystają z zalet umowy, ale wciąż pozostaje pole do poprawy.

Taką sytuację może tłumaczyć kilka czynników:

  • Nieznajomość dostępnych preferencji taryfowych;
  • Trudności z ustaleniem preferencyjnego pochodzenia produktów;
  • Niekompletne lub niezgodne z wymogami dowody pochodzenia;
  • Brak weryfikacji obowiązujących stawek celnych.

Dobra praktyka: przed każdą operacją importową lub eksportową należy sprawdzić, czy towary kwalifikują się do preferencji.

Jakie nowości dotyczące CETA pojawiły się w 2026 r.?

Unia Europejska i Kanada ogłosiły rozpoczęcie negocjacji w sprawie umowy dotyczącej handlu cyfrowego3.

Inicjatywa ta ma pogłębić ich relacje gospodarcze. Sama w sobie nie zmienia jednak preferencji taryfowych mających zastosowanie do towarów.

Dla przedsiębiorstw priorytetem pozostaje zatem opanowanie obowiązujących reguł pochodzenia i formalności celnych.

Umowa o ciągłości handlowej Kanada–Zjednoczone Królestwo: co należy wiedzieć?

Obowiązująca od 4 Umowa o ciągłości handlowej Kanada–Zjednoczone Królestwo pozwoliła utrzymać znaczną część korzyści handlowych, które istniały między oboma krajami przed Brexitem.

Reguluje ona w szczególności:

  • Cła na towary;
  • Reguły preferencyjnego pochodzenia;
  • Niektóre środki sanitarne i fitosanitarne;
  • Handel usługami i inwestycje.

Jakie są jej zalety?

Umowa pozwala kwalifikującym się przedsiębiorstwom korzystać z preferencyjnych warunków taryfowych w wymianie handlowej między Kanadą a Zjednoczonym Królestwem.

Kluczowe punkty Umowy o ciągłości handlowej Kanada–Zjednoczone Królestwo
Kluczowy punkt Co warto zapamiętać
Wejście w życie 1 kwietnia 2021 r.
Cel Utrzymanie korzyści handlowych po Brexicie
Cła Możliwe preferencje w zależności od towarów i warunków umowy
Pochodzenie Obowiązkowe przestrzeganie szczegółowych reguł
Dokument potwierdzający Deklaracja pochodzenia zgodna z obowiązującymi wymogami

Dlaczego reguły pochodzenia są tak istotne?

Towar wysłany ze Zjednoczonego Królestwa nie musi być uznany za pochodzący ze Zjednoczonego Królestwa.

Jego preferencyjne pochodzenie zależy w szczególności od procesu wytworzenia, użytych materiałów i przeprowadzonych przetworzeń.

Na co zwrócić uwagę: od materiały pochodzące z Unii Europejskiej nie mogą już automatycznie korzystać z kumulacji przewidzianej wcześniej w ramach tej umowy5.

Brytyjscy producenci wykorzystujący europejskie komponenty muszą zatem sprawdzić, czy ich produkty nadal spełniają obowiązujące reguły pochodzenia, aby korzystać z preferencji taryfowych w Kanadzie.

Co nowego w 2026 r.?

Od CPTPP (Comprehensive and Progressive Agreement for Trans-Pacific Partnership), czyli po polsku Kompleksowe i Progresywne Porozumienie o Partnerstwie Transpacyficznym, ma również zastosowanie do wymiany handlowej między Kanadą a Zjednoczonym Królestwem6.

Przedsiębiorstwa mogą więc porównać dwa rozwiązania:

  • Umowę o ciągłości handlowej Kanada–Zjednoczone Królestwo;
  • CPTPP.

Ponieważ reguły pochodzenia i warunki dostępu do preferencji są różne, warto ocenić obie możliwości w zależności od danych towarów.

CETA czy umowa Kanada–Zjednoczone Królestwo: jakie są różnice?

Porównanie CETA i Umowy o ciągłości handlowej Kanada–Zjednoczone Królestwo
Kryterium CETA Umowa Kanada–Zjednoczone Królestwo
Partnerzy Unia Europejska i Kanada Zjednoczone Królestwo i Kanada
Stosowanie Od 21 września 2017 r., tymczasowo Od 1 kwietnia 2021 r.
Cel Ułatwienie wymiany handlowej UE–Kanada Utrzymanie korzyści handlowych po Brexicie
Preferencje taryfowe W zależności od produktu i jego pochodzenia W zależności od produktu i jego pochodzenia
Dowód pochodzenia Deklaracja zgodna z CETA Deklaracja zgodna z umową dwustronną
Najnowsze zmiany Negocjacje dotyczące handlu cyfrowego w 2026 r. CPTPP stosowane między oboma krajami od września 2026 r.

Żadna z tych umów nie gwarantuje automatycznie zwolnienia z cła. Należy zweryfikować preferencyjne pochodzenie, klasyfikację taryfową oraz warunki właściwe dla danego produktu.

Jak skorzystać z preferencji taryfowych?

Aby ustalić, czy towary kwalifikują się do preferencji, przedsiębiorstwa muszą przejść kilka etapów.

Proces w skrócie

  1. Zidentyfikować produkt

    Ustalić jego klasyfikację taryfową.

  2. Sprawdzić jego pochodzenie

    Zweryfikować reguły pochodzenia właściwe dla danej umowy.

  3. Porównać dostępne umowy

    Przeanalizować obowiązujące cła i warunki każdego rozwiązania.

  4. Przygotować dokumenty potwierdzające

    Sporządzić zgodną z wymogami deklarację pochodzenia i zgromadzić niezbędne dowody.

  5. Zabezpieczyć odprawę celną

    Sprawdzić spójność dokumentów i zgłoszeń celnych.

Takie podejście pozwala zidentyfikować potencjalne oszczędności, a jednocześnie ograniczyć ryzyko błędu lub zakwestionowania przyznanych preferencji.

Dlaczego warto skorzystać ze wsparcia ekspertów?

Umowy handlowe stanowią okazję do optymalizacji kosztów, ale ich stosowanie wymaga dobrej znajomości przepisów celnych.

Specjalistyczne wsparcie pozwala w szczególności:

  • Zidentyfikować umowy mające zastosowanie;
  • Zweryfikować klasyfikację taryfową i pochodzenie towarów;
  • Zabezpieczyć dowody pochodzenia;
  • Porównać dostępne rozwiązania handlowe;
  • Zwiększyć niezawodność operacji importowych i eksportowych.

CETA, umowa Kanada–Zjednoczone Królestwo: jak w pełni z nich skorzystać?

CETA oraz Umowa o ciągłości handlowej Kanada–Zjednoczone Królestwo dają przedsiębiorstwom spełniającym wymagane warunki możliwość obniżenia ceł.

Choć CETA pozostaje ważnym narzędziem w wymianie handlowej między Unią Europejską a Kanadą, umowa dwustronna ze Zjednoczonym Królestwem zasługuje na szczególną uwagę ze względu na swoje szczegółowe reguły pochodzenia oraz dodatkową możliwość, jaką od września 2026 r. daje CPTPP.

Aby w pełni skorzystać z tych umów, przedsiębiorstwa muszą zweryfikować pochodzenie swoich towarów, porównać dostępne rozwiązania i zabezpieczyć formalności celne.

ASD Group Customs wspiera przedsiębiorstwa w zarządzaniu formalnościami celnymi i wymianą międzynarodową. W przypadku operacji importowych do Kanady mogą Państwo również zapoznać się z naszym artykułem na temat zmian w imporcie i systemu CARM.

Chcą Państwo sprawdzić, jakie możliwości dają te umowy w przypadku Państwa towarów?

Eksperci ASD Group Customs weryfikują pochodzenie i klasyfikację taryfową Państwa produktów oraz zabezpieczają Państwa formalności celne w handlu z Kanadą i Zjednoczonym Królestwem.

Zapraszamy do kontaktu z naszymi ekspertami →
Logo ASD Group

Zespół redakcyjny ASD Group

Eksperci w dziedzinie VAT, ceł i przepisów międzynarodowych

Zespół ASD Group to grupa wyspecjalizowanych ekspertów. Tworzy i prowadzi artykuły na blogu oraz aktualności na naszych stronach, koncentrując się na VAT, podatkach międzynarodowych, operacjach celnych, przepisach prawa pracy i handlu międzynarodowym. Dzięki jasnemu i przystępnemu stylowi zespół sprawia, że złożone i techniczne zagadnienia stają się łatwe do zrozumienia i istotne dla przedsiębiorstw.

Źródła:

  1. Komisja Europejska, Access2Markets, „Accord économique et commercial global UE-Canada” (w języku francuskim): https://trade.ec.europa.eu/access-to-markets/fr/content/accord-economique-et-commercial-global-ue-canada ↩
  2. Komisja Europejska, DG ds. Handlu, „EU trade relations with Canada” (w języku angielskim): https://policy.trade.ec.europa.eu/eu-trade-relationships-country-and-region/countries-and-regions/canada_en ↩
  3. Global Affairs Canada, „Accord sur le commerce numérique Canada–Union européenne” (w języku francuskim): https://www.international.gc.ca/trade-commerce/trade-agreements-accords-commerciaux/agr-acc/eu-dta/index.aspx?lang=fra ↩
  4. Global Affairs Canada, „Accord de continuité commerciale Canada–Royaume-Uni” (w języku francuskim): https://www.international.gc.ca/trade-commerce/trade-agreements-accords-commerciaux/agr-acc/cuktca-acccru/index.aspx?lang=fra ↩
  5. Rząd brytyjski, Department for Business and Trade, „Notice to traders 2024: update on use of ‘EU cumulation’ clause and origin quotas in trade with Canada” (w języku angielskim): https://www.gov.uk/government/publications/notice-to-traders-2024-rules-of-origin-update-for-canada/notice-to-traders-2024-update-on-use-of-eu-cumulation-clause-and-origin-quotas-in-trade-with-canada ↩
  6. Rząd Kanady, komunikat z , „Le ministre Sidhu annonce la ratification par le Canada du protocole d’adhésion du Royaume-Uni au PTPGP” (w języku francuskim): https://www.canada.ca/fr/affaires-mondiales/nouvelles/2026/07/le-ministre-sidhu-annonce-la-ratification-par-le-canada-du-protocole-dadhesion-du-royaume-uni-au-ptpgp.html ↩